Audiodescriptie in het onderwijs zinvol?

Betere schoolprestaties met audiodescriptie
Veel leraren maken gebruik van video of filmpjes in hun les. Als extra instructie of ter illustratie van de lesstof. Om goed te begrijpen wat in de video gebeurt, is alleen datgene wat in de video zelf wordt verteld vaak onvoldoende. De visuele informatie in een video is van essentieel belang. En juist die visuele informatie is voor leerlingen met een visuele beperking niet te zien. Zij kunnen alleen leren door te luisteren. Dat bracht ons op de onderzoeksvraag: In hoeverre is leren met de ondersteuning van audiodescriptie van toegevoegde waarde?

Menselijke stem of computerstem?

Om te kijken of audiodescriptie voor leerlingen met een visuele beperking een waardevolle toevoeging is, heeft Dedicon de proef op de som genomen. Aan educatieve filmpjes voegden we audiodescriptie toe, ofwel in de vorm van een beschrijving met een menselijke stem  ofwel door middel van de tool Scribit. Zo werd onderzocht of de beeldbeschrijvingen voldeden en of er een voorkeur was voor de menselijke stem of de computerstem. De filmpjes met audiodescriptie werden vervolgens voorgelegd aan leerlingen met een visuele beperking en hun docenten. 

Veelbelovende resultaten

Behalve dat alle leerlingen en docenten de beeldbeschrijvingen voldoende tot goed beoordeelden, was er een duidelijke voorkeur voor de menselijke stem boven de computerstem.

“Met de menselijke stem was zijn concentratie veel hoger, hij was meer bij de les en zat veel meer in het verhaal” - Docent basisonderwijs

Bijna alle leerlingen gaven aan dat ze de stof van de les beter begrijpen als er filmpjes met audiodescriptie in de les worden gebruikt. Daarnaast heeft audiodescriptie in het onderwijs nog een positief neveneffect: blinde en slechtziende leerlingen kunnen volwaardiger meedoen, ook buiten de les.

“YouTube-filmpjes kijken we in de pauze wel eens. Iedereen moet dan lachen als ze iets grappigs zien. Ik lach dan niet, want ik kan het niet zien. Als er audiodescriptie bij komt, kan ik wel meelachen, net als alle anderen.” - Blinde leerling voortgezet onderwijs

Kortom, audiodescriptie bij educatieve video’s kan dus zeker een waardevolle toevoeging zijn. 
 

De expertise van Dedicon

Afbeelding
een professioneel mengpaneel met tientallen schuifjes en een microfoon
Afbeelding
een mondriaan geprint op een A4

Audiodescriptie is een wetenschappelijk onderbouwde manier om bepaalde kunstvormen zoals theater, opera en dans en mediaproducten zoals films, dvd's en televisie speciaal toegankelijk te maken voor blinden en slechtzienden. Scènes van een film worden op een heldere, beknopte manier beschreven, waarbij de audiodescriptie in de natuurlijke pauzes wordt ingelast om op die manier interferentie met dialogen, muziek en geluidseffecten in de mate van het mogelijke te voorkomen. Op deze manier bewerkte films hebben veel weg van een hoorspel. Audiodescriptie wordt daarnaast bijvoorbeeld toegepast bij audiotours door museums. [bron: wiki]